ALCOHOL EN DRUGS
Drugs kunnen een stimulerend, verdovend en bewustzijns veranderend effect hebben. Harddrugs zijn verslavend. Stimulerende middelen geven de gebruiker het gevoel over te lopen van energie en verhoogd alert te zijn. Verdovende middelen (waaronder alcohol) kunnen leiden tot een slaperige roes. Bewustzijns veranderende middelen veranderen het wereldbeeld van de gebruiker.
Hierdoor hebben drugs en alcohol een effect op het concentratie-, beoordelings- en reactievermogen.

Medicijnen
Verschillende medicijnen kunnen het concentratie-, beoordelings- en reactievermogen beïnvloeden. Op de verpakking van deze medicijnen is een gele sticker aangebracht die waarschuwt voor deze bijwerkingen. Een oranje sticker geeft aan of een middel de rijvaardigheid beïnvloedt. 

Combinatie drugs, medicijnen en alcohol
De typen ‘gele sticker medicijnen’ die als bijwerking o.a. sufheid en slaperigheid hebben zijn: slaapmiddelen, kalmerende middelen en middelen tegen psychische stoornissen (extra bijwerking: wazig zien); pijnstillers, spierverslappende medicijnen (extra bijwerking: verminderde controle over armen en benen) , allergiemedicijnen en een aantal hoestmiddelen.

Alcohol kan de werking van medicijnen vertragen of versterken. Alcohol kan bijwerkingen van medicijnen verergeren. Dit wordt weergegeven met een etiket ‘Pas op met alcohol’ op de verpakking en in de bijsluiter. Ook het gebruik van een combinatie van medicijnen kan bijwerkingen verergeren. Hierin heeft de apotheek een controlerende taak. Echter deze controle kan alleen plaatsvinden bij door een arts voorgeschreven medicijnen en niet bij medicijnen die je zelf, bijvoorbeeld bij de drogist, koopt. Ook drugs en medicijnen kunnen elkaars werking beïnvloeden.

Risico’s op de werkplek
Wanneer een werknemer op de werkplek onder invloed is van drugs, (gele sticker) medicijnen en/of alcohol, kan dit een risico opleveren voor de werknemer zelf en omstanders, met name wanneer deze persoon risicovolle werkzaamheden uitvoert, zoals het werken met gevaarlijke stoffen of het bedienen of besturen van machines. Het deelnemen aan wegverkeer onder invloed van deze middelen is risicovol en daarom bij wet verboden (strafbaar).
Bovendien kan onder invloed zijn van en/of verslaafd zijn aan deze middelen zorgen voor  verminderde productiviteit, extra verzuim en een negatief effect op de werksfeer.

Alcohol-, drugs- en medicijnbeleid
Omdat alcohol, drugs en medicijnen risico’s kunnen opleveren op de werkplek moet een bedrijf hier afspraken over maken. Voorbeelden hiervan zijn:
– Verbieden van alcohol- en drugsgebruik en onder invloed zijn van deze middelen tijdens werktijd.
– Werknemers verzoeken om dit bij de bedrijfsarts te melden(1) als zij medicijnen met een gele sticker gebruiken en risicovolle werkzaamheden uitvoeren en/of aan (zakelijk) verkeer deelnemen. De bedrijfsarts kan dan beoordelen de reguliere werkzaamheden voortgezet kunnen worden of niet;
– Bij borrels op de werkplek waar alcohol geserveerd wordt maatregelen treffen zodat werknemers niet meer als bestuurder aan het verkeer hoeven deel te nemen of nog moeten werken.
– Maatregelen en sancties bij vermoeden/vaststelling van onder invloed zijn van alcohol of drugs.
Het alcohol-, drugs- en medicijnbeleid moet bekend zijn bij alle medewerkers en derden.
In het kader van maatschappelijk verantwoord ondernemen heeft de werkgever ook een rol in het signaleren en bij voorkeur voorkomen van verslavingsproblemen. De bedrijfsarts kan hier ook een rol in spelen.

Wat kun je zelf doen?
Of je privé alcohol en/of drugs wilt gebruiken bepaal je natuurlijk zelf. Houd echter ook rekening met zogenaamde rest-alcohol of –drugs die de volgende (werk)dag nog in je lichaam aanwezig kunnen zijn. Gebruik dus met mate wanneer je de volgende dag moet werken.
Gebruik je medicijnen, lees en volg dan de instructies in de bijsluiter. Let vooral op medicijnen met een gele sticker en houd rekening met combinaties van alcohol, drugs en medicijnen. Gebruik je gele sticker medicijnen en voer je risicovol werk uit, overleg dan met de bedrijfsarts of je tijdelijk aangepast werk moet uitvoeren.
Zorg dat je de regels omtrent alcohol, drugs en medicijnen binnen jouw bedrijf kent en naleeft;
Maak een afspraak met de bedrijfsarts als je meer informatie wilt over dit onderwerp en wilt overleggen over jouw persoonlijke situatie.

Bronnen:
Arbowet art. 3, 5, 8
Wet bescherming persoonsgegevens
Wegenverkeerswet
Arbovakbase
www.rijveiligmetmedicijnen.nl

(1) De werkgever mag niet zelf aan een werknemer vragen welke medicijnen hij of zij gebruikt en geen medische gegevens verwerken i.v.m. de Wet bescherming persoonsgegevens.

Arbo Support kan u adviseren bij het opstellen van een alcohol-, drugs- en medicijnbeleid!

Bekijk & download productblad