Medewerkers die veel achter een beeldscherm werken kunnen klachten krijgen aan armen, nek en schouders. Een goede werkplekinrichting en werkhouding zijn belangrijke factoren om klachten te voorkomen. In deze toolbox lees je waar je op moet letten.

Klachten door beeldschermwerk
Tegenwoordig wordt bij klachten door beeldschermwerk, over KANS (chronische aandoeningen of klachten aan Armen, Nek en Schouders) gesproken. RSI (‘Repetitive Strain Injury’ dekt niet de hele lading. De klachten ontstaan niet alleen door kort cyclisch repeterend werk, maar vooral door te weinig beweging en een verkeerde of verkrampte houding, eventueel versterkt door mentale spanningen als stress. Gezondheidsklachten ontstaan wanneer belasting die het werk met zich meebrengt en de belastbaarheid niet in balans zijn.

Uit balans
Niet iedereen kan evenveel aan. Hierbij spelen factoren, zoals leeftijd, geslacht, lichaamsgewicht, kracht en conditie, een rol. Maar ook training en de mentale belasting spelen een rol. Deze factoren bepalen samen de belastbaarheid. Wanneer belasting en belastbaarheid in evenwicht zijn is er niets aan de hand. Wordt de belasting groter wordt dan de belastbaarheid dan ontstaan er klachten. Klachten kunnen voorkomen worden door de belasting kleiner te maken, bijvoorbeeld door beeldschermwerk meer af te wisselen met andere taken. Of door de belastbaarheid van het lichaam te vergroten, bijvoorbeeld door oefeningen te doen om de doorbloeding van de spieren te stimuleren of te gaan sporten, zodat je conditie verbeterd en je sterker wordt.

Afwisseling en beweging
Veel gezondheidsklachten bij beeldschermwerk komen voort uit bewegingsarmoede en een statische belasting. Het is daarom belangrijk om te zorgen voor voldoende afwisseling en beweging. Loop af en toe eens een eindje. Gebruik de trap in plaats van de lift. Drink veel water. Dat is goed voor de verwerking van afvalstoffen en bovendien moet je vaker naar het toilet lopen!

Afwisseling in taken
• Spaar niet al het kopieer- en printwerk op, maar loop iets vaker.
• Haal vaker je eigen kopje koffie of thee.
• Ga eens bij een collega langs in plaats van te bellen.

Let op de tijd
• Beperk de totale tijdsduur van het beeldschermwerk zoveel mogelijk tot 6 uur per dag (2 uur bij het gebruik van een laptop, zonder hulpmiddelen).
• Neem na maximaal 2 uur beeldschermwerk een pauze van 10 minuten of doe iets anders.
• Las regelmatig korte pauzes in bijvoorbeeld om de 10 minuten 20 seconden.

Om de doorbloeding van de spieren te bevorderen kunnen tijdens pauzes oefeningen gedaan worden.

Gezond omgaan met werkdruk
• Verdeel het werk zo goed mogelijk over de week en de dag en overleg over deadlines.
• Blijf ook bij werkdruk rustig en dus efficiënt werken.
• Bespreek werkdruk met de leidinggevende, wanneer dit structureel wordt.

Goede werkplek
• Schenk aandacht aan de werkplekinrichting.
• Plaats het beeldscherm zover mogelijk van het raam, haaks op het raam en parallel aan de verlichtingsarmaturen.
• Zorg voor een goede werkplekopstelling. In de instructie op de volgende bladzijde wordt stap voor stap uitgelegd hoe je dit kunt doen.

Ontspannen werkwijze
• Ga rechtop en dichtbij het tafelblad zitten, zodat je tijdens het typen of muizen, met je armen op de armsteunen van de stoel of op het tafelblad kunt steunen.
• Verander regelmatig van werkhouding, dit bevordert de doorbloeding van de spieren.
• Neem voldoende pauzes en sta uw lichaam toe tot rust te komen.

Werken op een laptop

Laptops zijn gemaakt voor gemakkelijk vervoer, maar niet voor langdurig gebruik. Wil je een laptop langdurig gebruiken dan is het verstandig een los toetsenbord en een los beeldscherm te gebruiken. Ook kan een laptopstandaard worden toegepast om het beeldscherm op de juiste kijkhoogte te zetten. Daarnaast wordt gebruik van een losse muis geadviseerd.

Flexplekken
In veel bedrijven wordt gewerkt met flexplekken. Deze werkplekken moeten gemakkelijk in hoogte verstelbaar zijn, zodat deze voor elke werknemer op de juiste manier kunnen worden ingesteld.

Zorg ook als je thuis werkt voor een goed ingestelde werkplek.

Bedrijfsarts
Voor advies over beeldschermwerk kun je ook terecht op het spreekuur bij de bedrijfsarts. Wanneer je veel achter een beeldscherm werkt is je werkgever verplicht om je periodiek een oogonderzoek aan te bieden. Dit verloopt meestal ook via de bedrijfsarts.

Bronnen
• Arbo-informatieblad 02 Werken met beeldschermen
https://www.arboportaal.nl/onderwerpen/computerwerk
http://www.arbokennisnet.nl/images/dynamic/Dossiers/RSI_Beelschermwerk/D_Beeldschermwerk.pdf

Arbo Support kan u ondersteunen in het inventariseren en -evalueren van risico’s op het gebied van beeldschermwerk of het geven van voorlichting.

Bekijk & download productblad