Het is niet voor niets dat de Inspectie SZW de afgelopen jaren een campagne heeft gevoerd gericht op veilig gebruik van heftrucks. Er gebeuren ieder jaar veel ongevallen met heftrucks. Hierbij gaat het meestal om een aanrijding, beknelling tussen of tegen een object en de heftruck, kantelen van de heftruck, een val van de vorken en contact met de vallende lading.

Ongevallen
De praktijk leert dat onveilig gedrag (oneigenlijk gebruik) vaak een belangrijke factor is in het veroorzaken van ongevallen met heftrucks, maar ook de heftruck zelf en de werkomgeving zijn hierin belangrijk.

Heftruck bestuurder

  • Een heftruck bestuurder moet aan verschillende eisen voldoen:
  • Een werknemer mag alleen op een vorkheftruck rijden na een duidelijk werkinstructie door een deskundige. De werkgever kan de deskundigheid van haar werknemers met het werken met een heftruck eventueel aantonen met een heftruckcertificaat.
  • De bestuurder moet vertrouwd zijn met de bedieningsvoorschriften en de verkeersregels die op het bedrijfsterrein gelden.
  • Bestuurders moeten ten minste 16 jaar oud zijn en tot hun 18e jaar werken zij onder adequaat deskundig toezicht.
  • Bestuurders moeten kunnen bepalen wat de heftruck mag heffen.

Het is verboden personen op de vorken te vervoeren. Alleen in uiterste gevallen mogen personen in een speciale werkbak worden vervoerd. Meerijden is echter alleen toegestaan wanneer er een speciaal daartoe ingerichte zitplaats met veiligheidsgordel op de heftruck is aangebracht.

Heftruck
Bij aanschaf moet er op gelet worden dat heftrucks voorzien zijn van:

  • Een bestuurderscabine.
  • Een inrichting die voorkomt dat de heftruck kantelt.
  • Een inrichting die, in geval van kantelen, zorgt dat geen beknelling van de bestuurder kan plaatsvinden tussen heftruckdelen en de grond.
  • Een veiligheidsgordel.
  • Zorg dat de heftruck goed zichtbaar (verlichting, opvallende kleuren) en hoorbaar (claxonneren, achteruitrijdsignaal) is voor voetgangers.
  • Heftrucks moeten periodiek onderhouden en geïnspecteerd worden.

Werkomgeving
Het gebruik van heftrucks met verbrandingsmotoren in gesloten ruimten dient tot een minimum te worden beperkt. Of er dient te worden gezorgd dat er voldoende ventilatie of afzuiging van de uitlaatgassen plaats vindt.
De transportroutes dienen:

  • Voldoende breed te zijn en vrij van obstakels.
  • Voldoende draagkrachtig te zijn voor heftruck en last.
  • Horizontaal, effen en vlak te zijn.
  • Voorzien te zijn van een stroef en slijtvast oppervlak.
  • Fysiek gescheiden te zijn van looppaden voor voetgangers.
  • Overzichtelijk te zijn ter plaatse van deuren en doorgangen.

Verder is het van belang om voetgangers te weren uit de zones met heftrucks. Wanneer er toch voetgangers in deze zones moeten zijn dan moeten zij goed zichtbaar en hoorbaar zijn voor de heftruck bestuurder (reflecterende kleding, zo min mogelijk zicht belemmering door de lading en geen dode hoek). Maak afspraken over de rijsnelheid en leg deze vast in het verkeersreglement van het bedrijf.

Gedragsregels heftruck bestuurder
De bestuurder moet zich houden aan de volgende gedragsregels:

  • Controleer de heftruck voor gebruik, let hierbij bijvoorbeeld op remwerking en lekkages.
  • Rijd altijd met laag geheven last of vorken.
  • Rijd achteruit als de last het zicht belemmert, en keer nooit op een helling in verband met het gevaar van omkantelen van de heftruck.
  • Stapel de lading niet te hoog. Anders kan de lading of de heftruck kantelen.
  • Zet de lading vast als de kans bestaat dat deze tijdens de rit kantelt.
  • Loop nooit onder een geheven lading door.
  • Op de openbare weg valt men onder de regels van de wegenverkeerswet en het voertuigreglement. Er dient dan een afgeknotte driehoek op de achterzijde van de heftruck te zijn aangebracht. Een rijbewijs is echter niet noodzakelijk.
  • Voorkom het onbedoeld in beweging komen van een heftruck (gebruik parkeerrem en verwijderen sleutels uit contactslot).
  • Draag veiligheidsschoenen.

Bronnen
Arbobesluit art ikel 7.17a Uitrusting mobiele arbeidsmiddelen, lid 5
Arbobesluit artikel 7.23d Specifieke bepalingen betreffende het gebruik van werkbakken
Cursusboek Veilig werken met de heftruck Arbo Support bv
http://www.evo.nl/site/bewustveilig-onderzoeken-publicaties/$FILE/heftruckongevallen-2012.pdf
http://www.inspectieszw.nl/actueel/campagnes/gezochtheftruckhelden.aspx
http://www.heftruckhelden.nl/
http://www.fnvbondgenoten.nl/site/brochures_en_folders/veilig_werken_met_de_heftruck_brochure

Kortom, wat betreft het werken met een heftruck geldt: heb je nog geen ervaring met het rijden op een heftruck, laat deze dan staan en zorg dat je eerst instructie krijgt!

Bekijk & download productblad